Thời gian gần đây, trên cả nước liên tiếp xảy ra nhiều vụ án đặc biệt nghiêm trọng, để lại hậu quả đau lòng cho gia đình và xã hội. Qua công tác điều tra, lực lượng công an nhận thấy, phần lớn các vụ việc không bắt nguồn từ mâu thuẫn phức tạp hay thù hằn kéo dài, mà lại xuất phát từ những mâu thuẫn rất nhỏ trong đời sống hằng ngày. Chỉ một va chạm khi uống rượu, tranh chấp tài sản, nợ nần hay lời qua tiếng lại cũng có thể biến thành bi kịch, dẫn đến án mạng, gây bức xúc dư luận và ảnh hưởng nghiêm trọng đến an ninh, trật tự xã hội.
Thực tế cho thấy, nhiều vụ giết người, cố ý gây thương tích xảy ra ngay trong gia đình hoặc giữa hàng xóm láng giềng. Các nguyên nhân thường gặp như tranh chấp đất đai, ghen tuông, ngoại tình… nếu không được giải quyết thỏa đáng sẽ dễ trở thành “ngòi nổ” cho hành vi phạm tội. Đặc biệt, việc lạm dụng rượu bia, ma túy tổng hợp khiến nhiều đối tượng mất kiểm soát, sẵn sàng sử dụng bạo lực, hung khí để giải quyết mâu thuẫn. Không ít trọng án bắt nguồn từ những cuộc nhậu, khi men rượu kích động sự nóng giận, dẫn đến hành vi tội ác chỉ trong tích tắc.
Ngoài ra, áp lực kinh tế, thất nghiệp, cờ bạc, nợ nần cũng là những nguyên nhân trực tiếp làm phát sinh tội phạm nghiêm trọng. Nhiều đối tượng túng quẫn, mất khả năng trả nợ đã chọn con đường phạm pháp. Một bộ phận thanh thiếu niên thiếu sự quản lý, giáo dục từ gia đình, thiếu kỹ năng sống, dễ bị lôi kéo vào các nhóm thanh niên côn đồ, sử dụng bạo lực để khẳng định bản thân, tiềm ẩn nguy cơ gây án mạng.
Công an tỉnh Phú Thọ cảnh báo: để phòng ngừa trọng án từ sớm, từ xa, mỗi người dân cần nâng cao ý thức tuân thủ pháp luật, kiềm chế cảm xúc khi xảy ra mâu thuẫn, tuyệt đối không dùng bạo lực để giải quyết tranh chấp. Chính quyền cơ sở cần tăng cường hòa giải, xử lý kịp thời những mâu thuẫn nhỏ trong cộng đồng, không để tích tụ thành vụ việc phức tạp. Các gia đình cần quan tâm, giáo dục, quản lý con em, đặc biệt là lứa tuổi thanh thiếu niên, giúp các em tránh xa rượu bia, ma túy, cờ bạc và tệ nạn xã hội.
Việc nhận diện và ngăn chặn từ sớm những mâu thuẫn nhỏ chính là giải pháp căn cơ để kéo giảm tội phạm hình sự. Sự vào cuộc quyết liệt của lực lượng công an, cùng sự chung tay của chính quyền và mỗi người dân sẽ góp phần giữ gìn cuộc sống bình yên, an toàn cho cộng đồng./.
Phòng CSHS