Năm 2025, Chỉ số Đổi mới sáng tạo cấp địa phương (PII) của tỉnh Phú Thọ đạt 41,10 điểm, xếp hạng 15/34 tỉnh, thành phố trong cả nước và đứng thứ 4/11 địa phương thuộc nhóm thu nhập trung bình. Kết quả này khẳng định Phú Thọ tiếp tục duy trì vị trí trong nửa trên bảng xếp hạng toàn quốc, cho thấy nền tảng tương đối vững chắc về phát triển kinh tế - xã hội dựa trên khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo. Tuy nhiên, phía sau những con số tích cực vẫn còn không ít thách thức, đòi hỏi sự quyết tâm, đồng bộ trong chỉ đạo, điều hành để nâng cao chất lượng tăng trưởng và cải thiện thứ hạng PII trong những năm tới.
Điểm số các trụ cột PII 2025 của Phú Thọ
PII năm 2025 gồm 52 chỉ số thành phần, được cấu trúc theo 7 trụ cột, bám sát phương pháp luận của Chỉ số Đổi mới sáng tạo toàn cầu (GII) do Tổ chức Sở hữu trí tuệ thế giới (WIPO) xây dựng. Trong đó, 5 trụ cột đầu vào phản ánh các điều kiện nền tảng như thể chế, nguồn nhân lực, hạ tầng, thị trường và doanh nghiệp; 2 trụ cột đầu ra phản ánh sản phẩm tri thức, công nghệ và tác động của đổi mới sáng tạo tới phát triển kinh tế - xã hội.
Kết quả cho thấy điểm số đầu vào đổi mới sáng tạo của Phú Thọ đạt 45,15 điểm, cao hơn đáng kể so với điểm đầu ra là 37,04 điểm. Khoảng cách hơn 8 điểm giữa đầu vào và đầu ra phản ánh một thực tế: Tỉnh có nền tảng tương đối tốt về điều kiện phát triển, song hiệu quả chuyển hóa các nguồn lực đó thành sản phẩm khoa học, công nghệ và giá trị gia tăng cụ thể vẫn chưa tương xứng.
Ở cấp độ trụ cột, Phú Thọ ghi nhận những điểm sáng đáng chú ý. Trụ cột “Vốn con người và Nghiên cứu - Phát triển” đạt 43,72 điểm, xếp hạng 8/34, thuộc nhóm mạnh của cả nước. Trụ cột “Trình độ phát triển của doanh nghiệp” đạt 42,00 điểm, xếp hạng 8/34. Trụ cột “Tác động” đạt 54,32 điểm, xếp hạng 13/34 và cao hơn mức trung bình toàn quốc. Những kết quả này cho thấy tỉnh có nguồn nhân lực chất lượng khá, cộng đồng doanh nghiệp từng bước nâng cao năng lực quản trị, sản xuất và đóng góp tích cực vào tăng trưởng chung.

VNPT Phú Thọ giới thiệu các ứng dụng, giải pháp công nghệ phục vụ chuyển đổi số và đổi mới sáng tạo tại địa phương
Minh chứng rõ nét là chỉ số giá trị xuất khẩu trên GRDP của Phú Thọ đạt mức 1,83, được chấm điểm tuyệt đối 100,00 và xếp hạng 1/34 tỉnh, thành phố. Chỉ số sản xuất công nghiệp đạt 113,5 điểm, xếp hạng 3/34. Điểm trung bình thi tốt nghiệp THPT đạt 6,46, xếp hạng 4/34 toàn quốc, phản ánh chất lượng giáo dục phổ thông thuộc nhóm dẫn đầu. Số doanh nghiệp có chứng chỉ ISO trên 1.000 doanh nghiệp đạt 29,38, xếp hạng 5/34. Tỷ lệ đóng góp vào GDP cả nước đạt 3,07%, xếp hạng 6/34. Những con số này cho thấy nền tảng công nghiệp, năng lực sản xuất và chất lượng nguồn nhân lực của tỉnh là những lợi thế nổi bật, tạo tiền đề cho phát triển đổi mới sáng tạo.
Tuy nhiên, các chỉ số liên quan trực tiếp đến hoạt động đổi mới sáng tạo cốt lõi lại bộc lộ nhiều hạn chế. Chi ngân sách địa phương cho khoa học và công nghệ chỉ đạt 0,03% GRDP, xếp hạng 28/34. Số đơn đăng ký sáng chế và giải pháp hữu ích trên 10.000 dân đạt 0,07, xếp hạng 25/34. Số đơn đăng ký giống cây trồng trên 10.000 dân đạt 0,02, xếp hạng 28/34. Tỷ lệ doanh nghiệp khởi nghiệp sáng tạo trên tổng số doanh nghiệp mới thành lập đạt 3,84%, xếp hạng 25/34. Chỉ số về thiết chế pháp lý và an ninh trật tự xếp hạng 30/34. Trụ cột “Sản phẩm tri thức, sáng tạo và công nghệ” chỉ đạt 19,77 điểm, xếp hạng 19/34, thấp hơn đáng kể mức trung bình.
Điều này cho thấy “điểm nghẽn” lớn nhất của tỉnh không nằm ở năng lực sản xuất hay xuất khẩu, mà ở khâu đầu tư cho khoa học, công nghệ, sở hữu trí tuệ và hệ sinh thái khởi nghiệp đổi mới sáng tạo. Nền tảng đã có, nhưng việc chuyển hóa thành sáng chế, tài sản trí tuệ, sản phẩm công nghệ có giá trị gia tăng cao vẫn còn hạn chế.
Trên cơ sở đó, việc nâng cao thứ hạng PII không chỉ là mục tiêu cải thiện vị trí trên bảng xếp hạng, mà còn là yêu cầu đổi mới mô hình tăng trưởng. Tỉnh xác định cần đưa mục tiêu cải thiện điểm số và thứ hạng PII vào Kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội hằng năm và giai đoạn 2026 - 2030; coi PII là công cụ quan trọng để theo dõi, đánh giá hiệu quả điều hành dựa trên dữ liệu minh chứng.

Đại biểu tham quan gian trưng bày, tìm hiểu các giải pháp công nghệ số và hạ tầng viễn thông phục vụ chuyển đổi số và đổi mới sáng tạo tại Hội thảo “Để chuyển đổi số gần dân hơn” do Sở Khoa học và Công nghệ tổ chức nhân dịp kỷ niệm Ngày chuyển đổi số Quốc gia năm 2025
Giải pháp trọng tâm trong thời gian tới là tiếp tục hoàn thiện thể chế, cải thiện môi trường đầu tư kinh doanh, nâng cao hiệu quả thực thi pháp luật; đồng thời xây dựng chính sách hỗ trợ đăng ký, khai thác và thương mại hóa tài sản trí tuệ. Việc tăng cường đầu tư ngân sách cho khoa học và công nghệ, khuyến khích doanh nghiệp tham gia nghiên cứu và phát triển, thúc đẩy liên kết viện - trường - doanh nghiệp sẽ là chìa khóa để nâng cao trụ cột đầu ra. Song song với đó là phát triển hệ sinh thái khởi nghiệp đổi mới sáng tạo, hỗ trợ doanh nghiệp ứng dụng công nghệ, nâng cao năng suất lao động và tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị toàn cầu.
Bà Chu Thị Bích Thủy - Phó Giám đốc Sở Khoa học và Công nghệ cho biết: Khoảng cách giữa điểm đầu vào và đầu ra đổi mới sáng tạo chính là “dư địa cải thiện” lớn nhất của tỉnh. Chúng tôi xác định phải chuyển mạnh từ việc tạo điều kiện sang tạo ra kết quả cụ thể. Điều đó đòi hỏi sự vào cuộc đồng bộ của các sở, ngành, địa phương; tăng cường đầu tư cho khoa học và công nghệ, hỗ trợ doanh nghiệp thương mại hóa kết quả nghiên cứu, phát triển hệ sinh thái khởi nghiệp đổi mới sáng tạo và nâng cao hiệu quả thực thi chính sách. Thời gian tới, Sở Khoa học và Công nghệ sẽ tham mưu UBND tỉnh xây dựng Kế hoạch hành động cải thiện chỉ số PII giai đoạn 2026 - 2030, trong đó phân công rõ trách nhiệm từng ngành, từng lĩnh vực gắn với các chỉ số thành phần cụ thể. Mục tiêu không chỉ là nâng cao điểm số và thứ hạng, mà quan trọng hơn là thúc đẩy chuyển đổi mô hình tăng trưởng theo hướng dựa trên tri thức, công nghệ và đổi mới sáng tạo, tạo động lực cho phát triển nhanh và bền vững của tỉnh Phú Thọ trong giai đoạn mới.
Nguồn: Cổng TTĐT tỉnh Phú Thọ