Sự phát triển mạnh mẽ của mạng xã hội tạo ra không gian để mỗi người thể hiện quan điểm, kết nối cộng đồng, kinh doanh và xây dựng hình ảnh cá nhân. Tuy nhiên, cùng với những giá trị tích cực, không gian mạng cũng xuất hiện không ít nội dung lệch chuẩn, trong đó có hiện tượng một số người cố tình tạo tranh cãi, phát ngôn gây sốc, xúc phạm, thách thức hoặc phô trương lối sống bất chấp chuẩn mực để thu hút sự chú ý. Khi “câu view” trở thành mục đích, ranh giới giữa chiêu trò trên mạng và hành vi vi phạm pháp luật có thể bị vượt qua bất cứ lúc nào.
Thời gian gần đây, một số nhân vật được biết đến trên mạng xã hội liên tiếp vướng vào các vụ việc bị cơ quan chức năng phát hiện, xử lý. Khánh Sky, Hồ Văn Khoa và Vua Quạt bị khởi tố sau những mâu thuẫn trên mạng xã hội kéo theo các diễn biến ngoài đời thực. Cùng ngày, “Tiến Bịp” bị tuyên phạt 8 năm tù về tội Tổ chức sử dụng trái phép chất ma túy. Trước đó, ngày 6/7/2026, cơ quan chức năng khám xét khẩn cấp nơi ở của Huấn Hoa Hồng để phục vụ công tác điều tra; trong tháng 6/2026, Long Chín Ngón cũng bị bắt trong một vụ án liên quan đến ma túy.
Những vụ việc trên cho thấy một thực tế không thể xem nhẹ: mạng xã hội không phải là “vùng an toàn” để bất kỳ ai tùy ý phát ngôn, hành xử hay thực hiện những hành vi trái pháp luật. Một nội dung được phát trực tiếp, một lời thách thức được đăng tải hay một cuộc khẩu chiến tưởng như chỉ diễn ra trên màn hình vẫn có thể dẫn đến những hệ lụy ngoài đời thực nếu hành vi đã xâm phạm quyền, lợi ích hợp pháp của người khác hoặc vi phạm các quy định của pháp luật.
Các giang hồ mạng bị cơ quan chức năng xem xét, xử lý trong thời gian gần đây
Đáng chú ý, một bộ phận người dùng mạng xã hội đang vô tình tạo môi trường để những nội dung lệch chuẩn phát triển. Các cuộc livestream chửi bới, công kích, đấu khẩu hay những màn phô trương lối sống ngông cuồng thường nhận được lượng tương tác lớn. Càng gây tranh cãi, càng có nhiều người theo dõi; càng tạo ra những phát ngôn gây sốc, càng dễ được chia sẻ, cắt ghép và lan truyền. Từ đó, thị phi có thể trở thành một thứ “tài sản” giúp duy trì sự chú ý trên không gian mạng.
Đằng sau những con số về lượt xem, lượt thích và người theo dõi đôi khi còn là lợi ích kinh tế. Sức hút trên mạng có thể được chuyển hóa thành doanh thu từ quảng cáo, bán hàng, quà tặng trực tuyến hoặc các hoạt động kinh doanh khác. Khi sự nổi tiếng trở thành nguồn lợi, một số người có thể bị cuốn vào tâm lý phải liên tục tạo ra nội dung gây tranh cãi để giữ chân người xem. Điều đáng nói là trong cuộc đua ấy, những giới hạn về văn hóa, đạo đức, thậm chí pháp luật có thể dần bị xem nhẹ.
Nguy cơ không chỉ dừng lại ở người tạo ra nội dung. Việc một bộ phận cộng đồng mạng tung hô, chia sẻ và coi những hành vi phản cảm như một hình thức giải trí vô tình tạo thêm “đất sống” cho nội dung độc hại. Những danh xưng như “idol”, “thầy” hay sự ngưỡng mộ dành cho những người thường xuyên gây sốc có thể khiến các giá trị lệch lạc bị bình thường hóa. Đặc biệt, với người trẻ, việc thường xuyên tiếp xúc với những nội dung này có thể tạo ra nhận thức sai lệch rằng càng khác người, càng gây tranh cãi thì càng dễ nổi tiếng.
Trong môi trường mà sự chú ý được đo bằng lượt xem và lượng người theo dõi, việc đánh đồng độ nổi tiếng với giá trị của một cá nhân là điều cần được nhìn nhận một cách tỉnh táo. Hàng triệu lượt theo dõi không đồng nghĩa với quyền được phát ngôn hoặc hành động vượt quá giới hạn pháp luật. Sức ảnh hưởng trên mạng càng lớn thì trách nhiệm đối với cộng đồng càng cao.
Việc cơ quan chức năng chủ động phát hiện, điều tra và xử lý nghiêm các hành vi vi phạm trên không gian mạng và ngoài đời thực là cần thiết để bảo đảm tính nghiêm minh của pháp luật. Qua đó cũng khẳng định rõ một nguyên tắc: pháp luật không phân biệt người nổi tiếng hay người bình thường, có nhiều người theo dõi hay chỉ sở hữu một tài khoản cá nhân. Khi hành vi vi phạm xảy ra, người thực hiện phải chịu trách nhiệm theo quy định.
Bên cạnh sự vào cuộc của cơ quan chức năng và trách nhiệm của các nền tảng cung cấp dịch vụ, người sử dụng mạng xã hội cũng cần trở thành những người dùng có trách nhiệm. Mỗi cá nhân cần tỉnh táo trước những nội dung gây sốc, thông tin chưa được kiểm chứng; không chia sẻ, bình luận hoặc cổ súy cho các hành vi lệch chuẩn chỉ vì tò mò. Một lượt xem có thể rất nhỏ, nhưng hàng nghìn, hàng triệu lượt xem được cộng lại có thể biến một nội dung độc hại thành hiện tượng trên mạng.
Không gian mạng chỉ thực sự lành mạnh khi sự nổi tiếng được tạo dựng bằng giá trị tích cực thay vì thị phi; khi người dùng biết lựa chọn, sàng lọc và lan tỏa những nội dung có ích thay vì tiếp tay cho hành vi lệch chuẩn. Mạng xã hội có thể đưa một người trở nên nổi tiếng rất nhanh, nhưng không thể trao cho bất kỳ ai quyền đứng ngoài pháp luật. Bởi sau mọi lượt xem, lượt thích và sự tung hô, điều còn lại vẫn là trách nhiệm của mỗi người trước cộng đồng và trước pháp luật.
Văn Tân - Phòng ANM&PCTPSDCNC
Đánh giá bài viết: