Trong quá trình chuyển đổi số quốc gia, định danh và xác thực điện tử giữ vai trò quan trọng trong việc xác lập danh tính, bảo đảm an toàn, tin cậy cho các giao dịch trên môi trường số. Dự thảo Luật Định danh và Xác thực điện tử đang được nghiên cứu, hoàn thiện nhằm tạo hành lang pháp lý thống nhất cho hoạt động định danh, xác thực và sử dụng danh tính điện tử của cơ quan, tổ chức, cá nhân và các chủ thể khác.
Theo Điều 1 dự thảo, Luật quy định về hoạt động định danh và xác thực điện tử, gồm đối tượng và mô hình định danh điện tử, danh tính điện tử, xác thực điện tử, dữ liệu định danh điện tử, hệ thống định danh và xác thực điện tử quốc gia, dịch vụ định danh và xác thực điện tử; đồng thời quy định quyền, nghĩa vụ của các cơ quan, tổ chức, cá nhân tham gia.
Một điểm đáng chú ý là dự thảo mở rộng phạm vi đối tượng được định danh điện tử. Theo Điều 7, bên cạnh cơ quan, tổ chức và cá nhân, mã định danh và danh tính điện tử có thể được tạo lập cho nhiều đối tượng như sản phẩm, hàng hóa, thiết bị, dữ liệu, cơ sở dữ liệu, phần mềm, tài sản số, quyền tài sản, quyền sở hữu trí tuệ, sự kiện, giao dịch, hành vi, địa điểm và không gian. Quy định này hướng tới việc quản lý, xác định và kết nối các đối tượng trong hệ sinh thái số một cách thống nhất.

Theo Điều 16, đối với cá nhân và tổ chức, danh tính điện tử có giá trị tương đương việc cung cấp hoặc xuất trình giấy tờ, tài liệu chứa thông tin tương ứng khi thực hiện thủ tục hành chính, dịch vụ công và các giao dịch khác. Đối với sản phẩm, hàng hóa, dữ liệu số hoặc giao dịch, danh tính điện tử có thể được sử dụng để chứng minh quyền sở hữu, quyền quản lý hợp pháp hoặc xác nhận sự kiện, giao dịch, hành vi đã diễn ra tại thời gian, địa điểm xác định.
Dự thảo cũng quy định ba mức độ xác thực điện tử tại Điều 25. Mức độ 1 sử dụng một yếu tố xác thực; mức độ 2 sử dụng hai yếu tố xác thực thuộc nhóm tri thức và sở hữu; mức độ 3 sử dụng tối thiểu hai yếu tố xác thực, trong đó có ít nhất một yếu tố thuộc nhóm đặc trưng, như sinh trắc học.
Đáng chú ý, dự thảo lần đầu bổ sung quy định riêng về ứng dụng trí tuệ nhân tạo trong định danh và xác thực điện tử. Theo Điều 45, các tổ chức cung cấp dịch vụ phải triển khai biện pháp kỹ thuật để phòng, chống hành vi giả mạo sinh trắc học, hình ảnh bằng công nghệ AI. Hệ thống AI cũng phải được kiểm thử, đánh giá độc lập trước khi đưa vào sử dụng; đồng thời có cơ chế giám sát liên tục và lưu nhật ký nhằm phục vụ kiểm tra, truy vết khi cần thiết.
Những nội dung trên cho thấy dự thảo Luật Định danh và Xác thực điện tử hướng tới xây dựng nền tảng pháp lý đồng bộ, đáp ứng yêu cầu phát triển Chính phủ số, kinh tế số và xã hội số, đồng thời tăng cường bảo đảm an toàn, tin cậy trong các hoạt động trên môi trường điện tử.
CTV - Phòng QLHC
Đánh giá bài viết: