Bảo vệ “lá chắn” an ninh năng lượng quốc gia: Thực tiễn và những giải pháp nâng cao hiệu quả bảo vệ công trình trọng yếu (14/05/2026)
Nhà máy Thủy điện Hòa Bình và Hệ thống truyền tải điện 500kV là hai công trình có vai trò đặc biệt quan trọng đối với an ninh năng lượng quốc gia, giữ vị trí chiến lược trong bảo đảm nguồn điện phục vụ phát triển kinh tế - xã hội, quốc phòng, an ninh của đất nước. Việc bảo vệ an toàn tuyệt đối cho các công trình này không chỉ là nhiệm vụ của lực lượng chức năng mà còn là trách nhiệm của cả hệ thống chính trị và toàn dân.
Sau khi thực hiện sắp xếp đơn vị hành chính, địa bàn tỉnh Phú Thọ được mở rộng, bao gồm khu vực Hòa Bình - Nơi có Nhà máy Thủy điện Hòa Bình đứng chân và nhiều tuyến đường dây truyền tải điện 500kV đi qua. Điều này đặt ra yêu cầu ngày càng cao đối với công tác bảo đảm an ninh, an toàn các công trình trọng yếu liên quan đến an ninh quốc gia. Xác định rõ vai trò, ý nghĩa đặc biệt quan trọng của các công trình này, thời gian qua, Phòng An ninh kinh tế (PA04) Công an tỉnh Phú Thọ đã chủ động tham mưu Ban Giám đốc Công an tỉnh triển khai đồng bộ nhiều giải pháp bảo vệ, góp phần giữ vững ổn định an ninh năng lượng quốc gia.
Đối với Nhà máy Thủy điện Hòa Bình, đơn vị đã tham mưu xây dựng Đề án bảo đảm an ninh, trật tự công trình; ban hành phương án bảo vệ; ký kết Quy chế phối hợp với Công ty Thủy điện Hòa Bình nhằm nâng cao hiệu quả phối hợp giữa lực lượng Công an với đơn vị quản lý, vận hành và chính quyền địa phương trong công tác bảo vệ.
Đối với Hệ thống truyền tải điện 500kV, Phòng PA04 phối hợp chặt chẽ với Công ty Truyền tải điện 1 triển khai các phương án bảo vệ theo chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ; duy trì tuần tra, kiểm soát thường xuyên tại các tuyến đường dây, trạm biến áp và hành lang an toàn lưới điện trên địa bàn. Các đề án, phương án và quy chế phối hợp được xây dựng bài bản không chỉ là cơ sở pháp lý quan trọng mà còn tạo nền tảng thực tiễn để phân công trách nhiệm, duy trì thông tin liên lạc, kiểm tra, xử lý tình huống giữa lực lượng Công an, đơn vị quản lý vận hành, chính quyền địa phương và lực lượng bảo vệ tại chỗ. Nhờ triển khai đồng bộ các biện pháp nghiệp vụ, công tác bảo vệ Nhà máy Thủy điện Hòa Bình và Hệ thống truyền tải điện 500kV trên địa bàn tỉnh luôn được bảo đảm ổn định. Không để xảy ra vụ việc phức tạp về an ninh, trật tự, phá hoại, cháy nổ nghiêm trọng hay lộ lọt bí mật nhà nước; không để xảy ra sự cố nghiêm trọng do yếu tố an ninh, trật tự gây ảnh hưởng đến vận hành hệ thống truyền tải điện quốc gia.

Cùng với đó, công tác tuyên truyền, phổ biến pháp luật và xây dựng phong trào toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc tại khu vực công trình được đẩy mạnh thường xuyên. Nhân dân tại các khu dân cư tiếp giáp công trình, nơi có tuyến đường dây 500kV đi qua đã nâng cao ý thức chấp hành pháp luật, tích cực tham gia giám sát, phát hiện vi phạm và cung cấp thông tin cho lực lượng chức năng. Công tác kiểm tra, huấn luyện, diễn tập được duy trì hằng năm, từng bước nâng cao năng lực phối hợp xử lý tình huống theo phương châm “phòng ngừa là chính, phát hiện từ sớm, xử lý từ cơ sở”, góp phần xây dựng thế trận an ninh nhân dân vững chắc trong bảo vệ công trình trọng yếu.
Tuy nhiên, thực tiễn bảo vệ công trình cũng đặt ra nhiều khó khăn, thách thức mới. Nguy cơ xâm phạm an ninh công trình hiện nay không chỉ dừng ở phá hoại vật lý mà còn xuất hiện nhiều phương thức tinh vi như sử dụng thiết bị bay không người lái, thiết bị ghi hình, ghi âm, định vị, thu phát tín hiệu; tấn công mạng vào hệ thống điều khiển tự động; thu thập, phát tán thông tin, hình ảnh khu vực trọng yếu trên không gian mạng.
Bên cạnh đó, một số quy định pháp luật hiện hành chưa theo kịp yêu cầu thực tiễn; chế tài xử lý đối với các hành vi vi phạm ở giai đoạn tiếp cận, thăm dò, chuẩn bị phá hoại còn thiếu cụ thể, chưa đủ sức răn đe. Việc mở rộng địa bàn quản lý sau sáp nhập cũng khiến yêu cầu đối với công tác chỉ huy, cập nhật phương án bảo vệ và cơ chế phối hợp liên ngành ngày càng cao hơn. Từ thực tiễn đó, để nâng cao hiệu quả bảo vệ các công trình trọng yếu liên quan đến an ninh quốc gia trong tình hình mới, cần tập trung thực hiện đồng bộ nhiều giải pháp.
: Phòng An ninh kinh tế phối hợp kiểm tra công tác bảo vệ an ninh tại khu vực đập Thủy điện Hòa Bình.
Trước hết, tiếp tục rà soát, hoàn thiện hệ thống văn bản quy phạm pháp luật liên quan đến bảo vệ công trình trọng yếu, bảo đảm bao quát cả các nguy cơ truyền thống và phi truyền thống như an ninh mạng, thiết bị bay không người lái, thiết bị ghi hình, thu phát tín hiệu và các hành vi xâm nhập trái phép trên không gian mạng.
Cùng với đó, cần tăng cường đầu tư trang thiết bị kỹ thuật hiện đại phục vụ công tác giám sát, kiểm tra, phát hiện và xử lý vi phạm; nâng cao năng lực ứng phó với các tình huống phức tạp phát sinh, nhất là các nguy cơ tấn công công nghệ cao vào hệ thống điều hành, vận hành công trình.
Lực lượng trực tiếp làm nhiệm vụ, đặc biệt là Công an cơ sở và lực lượng bảo vệ tại các địa bàn có công trình trọng yếu, cần tiếp tục được quan tâm về chế độ, chính sách, công tác huấn luyện, bồi dưỡng nghiệp vụ nhằm đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ trong tình hình mới.
Phòng An ninh kinh tế phối hợp kiểm tra công tác bảo vệ an ninh tại khu vực đập Thủy điện Hòa Bình.
Bên cạnh đó, cần tiếp tục phát huy hiệu quả phong trào toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc, nâng cao vai trò của Nhân dân trong giám sát, phát hiện, cung cấp thông tin từ cơ sở; xây dựng thế trận an ninh nhân dân vững chắc gắn với thế trận quốc phòng toàn dân trong bảo vệ công trình trọng yếu.
Bảo vệ an toàn tuyệt đối Nhà máy Thủy điện Hòa Bình và Hệ thống truyền tải điện 500kV không chỉ là nhiệm vụ bảo đảm an ninh, trật tự đơn thuần mà còn là nhiệm vụ chiến lược trong giữ vững an ninh năng lượng quốc gia. Từ thực tiễn triển khai tại Phú Thọ cho thấy, chỉ khi có sự vào cuộc đồng bộ của cả hệ thống chính trị, sự chủ động của lực lượng Công an và sự đồng thuận của Nhân dân mới có thể xây dựng vững chắc “lá chắn” bảo vệ những công trình trọng yếu của đất nước./.
Phòng An ninh kinh tế