Ngay từ khi Cách mạng Tháng Tám năm 1945 thành công, lực lượng Công an nhân dân đã ra đời với các tổ chức tiền thân như Sở Liêm phóng, Sở Cảnh sát ở Bắc Bộ, Sở Trinh sát ở Trung Bộ và Quốc gia tự vệ cuộc ở Nam Bộ. Dù non trẻ và phải đối mặt với tình thế đất nước "ngàn cân treo sợi tóc" trước thù trong giặc ngoài, lực lượng Cảnh sát làm công tác quản lý hành chính đã nhanh chóng lập nên những chiến công xuất sắc, bảo vệ vững chắc chính quyền cách mạng trước ngày Toàn quốc kháng chiến.

Thiết lập trật tự, thu hồi vũ khí và trấn áp phản động: Dựa vào sức mạnh của quần chúng, lực lượng Công an trật tự đã lập tức tiến hành tuần tra, kiểm soát giấy tờ đi lại nhằm giữ gìn trật tự trị an. Chính quyền đã ban hành các quy định, thông cáo yêu cầu giao nộp vũ khí, kết quả là nhiều binh lính Pháp, Nhật bỏ ngũ cũng như quan lại chế độ cũ (chánh tổng, lý trưởng) đã mang súng đạn, con dấu đến nộp. Nhờ sự phát hiện của nhân dân, lực lượng Công an, trong đó có Công an trật tự đã dũng cảm đột kích nhiều sào huyệt phản động: Ngày 20/11/1945, đột nhập nhà Bảo Hưng ở Kiến An bắt 43 tên Quốc dân Đảng, thu 24 súng; trong tháng 4 và tháng 6/1946, liên tiếp đột kích các điểm tụ tập phản động tại Hải Phòng như nhà Bạch Thái Tòng, khách sạn Thiên Nhiên, Đại Đồng, bắt giữ hàng chục đối tượng và thu nhiều vũ khí, truyền đơn.

Đập tan âm mưu đảo chính lật đổ Chính phủ (Vụ án Ôn Như Hầu: Chiến công lịch sử mang tầm vóc lớn nhất thời kỳ này là việc đập tan âm mưu đảo chính của Quốc dân Đảng cấu kết với thực dân Pháp. Sáng ngày 12/7/1946, lực lượng Công an, trong đó có công an trật tự đã bất ngờ đột kích trụ sở của chúng tại số 7 phố Ôn Như Hầu (Hà Nội) và hàng loạt địa điểm khác, thu giữ vô số truyền đơn phản động và "Kế hoạch đảo chính Chính phủ Hồ Chí Minh", bắt gọn tên cầm đầu Phan Kích Nam. Chiến công này đã chặt đứt mưu đồ lập chính quyền bù nhìn tay sai cho Pháp. Cùng thời điểm, lực lượng Cảnh sát ở Hải Phòng, Nam Định, Nghệ An... cũng đồng loạt tấn công, giải phóng nhiều trụ sở của Quốc dân Đảng ở các địa phương.

Bảo vệ an toàn tuyệt đối các sự kiện chính trị trọng đại: Lực lượng Công an trật tự đã góp công lớn trong việc bảo vệ an toàn tuyệt đối cuộc Tổng tuyển cử bầu Quốc hội khóa I ngày 06/01/1946, làm thất bại mọi sự phá hoại, khiêu khích của quân Tưởng và côn đồ. Đặc biệt, ngày 20/10/1946, nhờ thực thi xuất sắc phương án làm trong sạch địa bàn, giám sát chặt chẽ các đối tượng phức tạp, lực lượng Cảnh sát đã bảo vệ tuyệt đối an toàn cho Chủ tịch Hồ Chí Minh trên chuyến tàu hỏa từ Hải Phòng về Hà Nội sau chuyến thăm nước Pháp,.

Trực tiếp cầm súng chiến đấu chống quân Pháp xâm lược: Khi thực dân Pháp liên tiếp gây hấn trong tháng 11/1946, lực lượng Công an tại Hải Phòng và Lạng Sơn đã kiên cường cầm súng chiến đấu. Tại Hải Phòng, các chiến sĩ Công an, trong đó có công an trật tự đã ngoan cường đánh trả địch suốt 7 ngày đêm, vừa chiến đấu vừa hướng dẫn nhân dân tản cư và chuyển toàn bộ hồ sơ tài liệu về vùng căn cứ Kiến An an toàn; tại Lạng Sơn, Cảnh sát cũng sát cánh cùng bộ đội đánh lui nhiều đợt tấn công bằng xe tăng của địch.

Những chiến công đầu tiên này đã khẳng định bản lĩnh, sự mưu trí của lực lượng Cảnh sát quản lý hành chính về trật tự xã hội, tạo tiền đề vững chắc cho toàn Đảng, toàn quân và toàn dân ta bước vào cuộc trường kỳ kháng chiến chống thực dân Pháp.
 

Nguồn: Cổng TTĐT Cục Cảnh sát QLHC về TTXH