Những năm gần đây, tình trạng mua bán giấy tờ, tài liệu giả diễn biến phức tạp với thủ đoạn ngày càng tinh vi. Trước thực trạng này, Công an tỉnh Phú Thọ đã quyết liệt vào cuộc, liên tiếp triệt phá nhiều đường dây quy mô lớn, điển hình là vụ án làm giả Giấy phép lái xe do nhóm đối tượng tại Nam Định cầm đầu và vụ làm giả giấy khám sức khỏe của Bệnh viện Đa khoa Vĩnh Phúc vừa bị khởi tố tháng 2/2026.
Bằng các biện pháp nghiệp vụ, Công an tỉnh Phú Thọ đã phát hiện, làm rõ hàng trăm đối tượng có hộ khẩu thường trú trên địa bàn tỉnh có hành vi mua giấy tờ, tài liệu giả. Thu giữ số lượng lớn giấy tờ, tài liệu giả, bao gồm: Giấy phép lái xe; Bằng tốt nghiệp Đại học, Cao đẳng; Căn cước; Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất … Việc kịp thời phát hiện và thu giữ này đã ngăn chặn hiệu quả ý đồ của các đối tượng trong việc sử dụng giấy tờ giả vào các mục đích cá nhân như: Xin việc làm, Lừa đảo, chiếm đoạt tài sản … góp phần đảm bảo an ninh trật tự và sự nghiêm minh của Pháp luật.
Việc sử dụng giấy tờ, tài liệu giả là hành vi vi phạm pháp luật nghiêm trọng. Tùy vào tính chất, mức độ và hậu quả của hành vi, người vi phạm có thể bị xử lý hành chính hoặc truy cứu trách nhiệm hình sự.
Dưới đây là các mức xử phạt cụ thể theo quy định hiện hành:
1. Xử lý hình sự
Nếu hành vi có đủ yếu tố cấu thành tội phạm, người vi phạm sẽ bị truy cứu theo Điều 341 Bộ luật Hình sự năm 2015 (sửa đổi, bổ sung năm 2017) về "Tội làm giả con dấu, tài liệu của cơ quan, tổ chức; tội sử dụng con dấu hoặc tài liệu giả của cơ quan, tổ chức":
Khung cơ bản: Phạt tiền 30 triệu đồng - 100 triệu đồng, phạt cải tạo không giam giữ đến 03 năm hoặc phạt tù 06 tháng - 02 năm.
Khung tăng nặng: Phạt tù từ 02 - 05 năm (nếu có tổ chức, phạm tội nhiều lần...) hoặc từ 03 năm - 07 năm (làm trên 06 giấy tờ, thu lợi bất chính trên 50 triệu đồng...).
2. Xử lý hành chính
Trong trường hợp hành vi chưa đến mức truy cứu trách nhiệm hình sự, người vi phạm sẽ bị xử phạt tiền tùy theo lĩnh vực cụ thể. Ví dụ:
Mức phạt đối với hành vi Sử dụng Thẻ Căn cước giả theo quy định tại điểm a khoản 3 Điều 10 Nghị định 144/2021/NĐ-CP như sau: Phạt tiền từ 2.000.000 - 4.000.000 VNĐ (đối với cá nhân).
Mức phạt đối với hành vi sử dụng sử dụng giấy phép lái xe không do cơ quan có thẩm quyền cấp được quy định tại Điều 18 Nghị định 168/2024/NĐ-CP như sau:
Xe máy dưới 125 cm³: Phạt tiền từ 2.000.000 - 4.000.000 VNĐ.
Xe máy trên 125 cm³, xe mô tô 3 bánh: Phạt tiền từ 6.000.000 - 8.000.000 VNĐ.
Xe ô tô và các loại xe tương tự: Phạt tiền từ 18.000.000 - 20.000.000 VNĐ.
3. Hệ quả khác
Tịch thu & Tiêu hủy: Toàn bộ tang vật giả bị thu hồi.
Kỷ luật: Công chức, viên chức hoặc người lao động có thể bị buộc thôi việc hoặc sa thải.
Hủy bỏ kết quả: Mọi giao dịch, thủ tục (xin việc, mua bán đất đai, thi cử) sử dụng giấy tờ giả đều không có giá trị pháp lý.
Cơ quan Công an khuyến cáo người dân tuyệt đối không mua bán, sử dụng giấy tờ, tài liệu giả của cơ quan, tổ chức. Khi phát hiện các hành vi làm giả, mua bán, sử dụng giấy tờ, tài liệu giả cần kịp thời thông báo cho cơ quan chức năng để xử lý. Mỗi người dân cần nâng cao ý thức chấp hành pháp luật, góp phần phòng ngừa tội phạm, bảo đảm an ninh trật tự trên địa bàn.
CTV Phòng an ninh điều tra